پارچه ژاکارد چیست؟
پارچه ژاکارد نوعی پارچه است که طرحها و نقشها مستقیماً در حین بافت و با همان نخ اصلی درون آن ایجاد میشوند، نه با چاپ یا گلدوزی روی سطح پارچه. تولید این پارچه به دستگاه بافندگی ویژهای به نام دستگاه ژاکارد نیاز دارد که الگوها را با کمک کارتهای سوراخشده یا سیستمهای الکترونیکی مدرن میبافد. پارچههایی مانند پنبه، ابریشم، پشم، لینن و پلیاستر برای این روش بافت مناسباند و کاربرد ژاکارد هم در پوشاک و هم در دکوراسیون داخلی رایج است.
پارچه ژاکارد چیست؟
از طرح و چاپ پارچههای ژاکارد بیشتر بدانید.
منبع: لوان تِکس[1]
مترجم: هدا فهیم
تخمین زمان مطالعه: ۴ دقیقه
پارچه ژاکارد را در پردهی خانهها، لباسها یا کروات ها دیدهایم، اما یا به آنها دقت نکردهایم و یا اصلاً نمی دانستیم این پارچه ها اسم خاصّی دارند. در این مقاله راجع به طرح ژاکارد، خصوصیات و انواع آن صحبت خواهیم کرد و خواهیم گفت که پارچههای ژاکارد مد روز ۲۰۲۰ کدامها هستند.
چاپ یا بهتر بگوییم طرح ژاکارد نوعی از پارچه است که نقشها درون آن بافته میشوند. طراحی این نوع پارچه بسیار پیچیدهتر و لوکستر از سایر پارچهها است. چندان عجیب نیست که طرح ژاکارد را با چاپ یا برودری دوزی [2]اشتباه بگیرید، اما این طرح کاملاً با آنها متفاوت است چرا که تمامی جزئیات و طرحها با همان پارچهی اصلی انجام میشود. پارچه ژاکارد چیست؟
برای تولید این پارچه باید از ماشین بافت خاصی به اسم دستگاه پارچهبافی ژاکارد [3]استفاده کرد. این دستگاه با استفاده از کارتهای سوراخشده و حرکت نخهای ریسیدهشدهی پارچه الگوها را تولید می کند. امروزه ماشینهایی الکترونیکی تولید شده اند که هم سرعت بافت را افزایش داده اند و هم زیبایی آن را حفظ می کنند.
چه نوع پارچههایی برای طرح پارچه ژاکارد مناسبند؟
با اینکه طرح ژاکارد را میتوان روی تمامی پارچهها اجرا کرد، اما پیشنهاد میشود که این کار را نکنید چون ممکن است یکپارچگی بافت پارچه از بین برود. پارچههایی که میتوان بدون مشکل برای طرح ژاکارد استفاده کرد عبارتند از: پنبه، ابریشم، پشم، لینن، الیاف مصنوعی، پلی استر. پا
رچه ژاکاد چیست؟
ویژگیها، انواع و موارد استفادهی پارچههای طرح ژاکارد
موارد استفادهی پارچههای ژاکارد بسیار زیاد است چرا که از آن هم در دکوراسیون خانه و هم در لباس استفاده میشود. حسب مورد استفاده، پارچههای متفاوتی برای طرح ژاکارد استفاده میشوند و هر یک از آنها خصوصیاتی دارد که آن را از انواع دیگر متمایز می کند.
طرح ژاکارد در هر موقع سال مد روز بوده است. حوالی کریسمس فروش تزئینات و لباسهایی که از پارچهی ژاکارد و نمادهای کریسمس در آنها استفاده شده افزایش مییابد. همچنین در تابستان نیز مردم ترجیح میدهند از سبک ژاکارد با پارچههای نازک و با نقش گل ماتلاس استفاده کنند.
خصوصیّات پارچه ژاکارد چیست؟
هر پارچه از نظر نرم بودن الیاف تشکیل دهنده و مقاومت آن به گرد و غبار و آب و هوا با دیگری متفاوت است. اما تمامی پارچههایی که برای طرح ژاکارد استفاده میشود خصوصیات مشترکی دارند که عبارتند از:
- تطبیقپذیری، این نوع پارچه ها را می توان برای هر نوع دکوراسیون خانه استفاده کرد برای مثال میتوانید از آنها برای بخشهایی از کروات، روسری، یا ژاکت استفاده کرد. همچنین میتوان از آنها برای ملحفهها یا دیگر چیزهای اتاق استفاده کرد.
- مقاومت،این نوع پارچهها در برابر چین و شکن و گرد و خاک بسیار مقاوم هست و در طول زمان هم آسیب چندانی به آنها وارد نمیشود.
- تزئین، از این نوع پارچهها به راحتی میتوان برای تزئین خانه استفاده کرد.
- مراقبت: لازم است که همیشه این نوع پارچه را تمیز نگه دارید تا سالهای سال سالم باقی بمانند.
- برجستهبودن: پارچههای ژاکارد نقش برجستهاند، میتوانید این نقشهای زیبا را لمس کنید و جزئیات آنها را بهتر حس کنید.
بیشتر بخوانید: آدری هپبورن؛ کانون همیشگی مد و فشن
بیشتر بخوانید: مروری بر تاریخچهی برند سَن لوران
انواع پارچه ژاکارد پارچه ژاکارد چیست؟
این نوع پارچه ها انواع بسیار مختلفی دارند، برخی از آنها برای تولید لباس استفاده میشوند، و برخی دیگر برای تزئین خانه و اتاق نهارخوری استعمال میشوند. از انواع مختلف ژاکارد موارد زیر را برمیشمریم:
فرشینه، یا دیوارکوب نوعی پارچه است که از تزئینات خانه های قدیمی الهام گرفته شده اند. در آنها از رنگ های ملایم و طرحهای چشم نواز استفاده شده است.
دمشقی[4]، پارچه ای پنبهای یا از ابریشمی لطیف و اندکی شفاف، که ویژگی اصلیاش تکرنگ بودنش است.
بروکاتل[5]، این نوع پارچه ژاکارد دارای نقش برجسته بوده و کاملاً محکم است.
ماتلاس[6]، جنس این نوع پارچه پشم، پنبه یا ابریشم است و طرحهای گلدار ملایم و ظاهری پرشده، برجسته و نرم دارد.
زربافت[7]، این نوع پارچه گاهی دارای رشتههایی از فلزات (طلا یا نقره یا مشابه آنها) در بافت خود بوده و تعداد برجستگی های آنها بسیار زیاد است.
موارد استفادهی پارچه ژاکارد چیست؟
همانطور که اشاره شد، پارچه ژاکارد پر از ظرافت، راحت و با جزئیات بسیار است، این امر سبب میشود موارد استفادهی گوناگونی داشته باشد. مهمترین کاربردهای آنها عبارتند از: پارچه ژاکارد چیست؟
پوشاک، بسیاری از انواع رخت و لباس از چنین پارچههایی تهیه میشوند، مانند ژاکت ها، شلوار فلانل، بلوزهای پشمی، روسری و غیره.
قالی، برای هماهنگ کردن رویهی صندلیهای راحتی یا سایر وسایل داخلی خانه با فرشها از این نوع پارچه به عنوان روکش استفاده میکنند.
دکوراسیون اتاق، پارچهی ژاکارد در پردههای حمام، پردههای پنجره، صندلیها، رومیزی، و دیگر اقلام خانه که نیاز به پوشش دارند، استعمال میشود.
تزئین ملحفهها، در بسیاری از هتل ها از این نوع پارچه برای لحاف، لباس، ملحفه و فرش استفاده میشود.
موارد استفادهی پارچههای ژاکارد بسیار زیاد است چرا که از آن هم در دکوراسیون خانه و هم در لباس استفاده میشود. حسب مورد استفاده، پارچههای متفاوتی برای طرح ژاکارد استفاده میشوند و هر یک از آنها خصوصیاتی دارد که آن را از انواع دیگر متمایز می کند.
گرایشهای رایج طرح پارچه ژاکارد در سال ۲۰۲۰
طرح ژاکارد در هر موقع سال مد روز بوده است. حوالی کریسمس فروش تزئینات و لباسهایی که از پارچهی ژاکارد و نمادهای کریسمس در آنها استفاده شده افزایش مییابد. همچنین در تابستان نیز مردم ترجیح میدهند از سبک ژاکارد با پارچههای نازک و با نقش گل ماتلاس استفاده کنند.
در رابطه با طراحی داخلی، این پارچه در صندلیهای دستهدار سه نفره، تزئینات کریسمس، و پردههای لوکس استفاده می شود. فرشینهی[8] ژاکارد نیز در استایل وینتیج بسیار رایج است. همچنین این پارچه ها در ترکیب با دکوراسیون خانه یا اتاق نشمین نیز استفاده می شود.
پارچه ژاکارد چیست؟
[1] –https://levan-tex.com/what-is-a-jacquard-print/
[2] -Embroidery پارچه ژاکارد چیست؟
[3] -Jacquard Loom
[4] – Damascus
[5] -Brocatel – پارچه ی کلفت زربفت یا دارای گلدوزی برجسته
[6] -Matalassé
[7] -Brocade
[8] -tapestry
پرسشهای پرتکرار
پارچه ژاکارد چیست و چه تفاوتی با پارچههای چاپی دارد؟
در پارچه ژاکارد، طرحها مستقیماً در حین بافت و با همان نخهای اصلی پارچه ایجاد میشوند؛ بنابراین نقش بخشی جداییناپذیر از ساختار پارچه است. این روش با چاپ روی پارچه یا برودریدوزی کاملاً متفاوت است، زیرا در آنها طرح روی سطح پارچه اضافه میشود، نه درون بافت آن.
پارچه ژاکارد با چه دستگاهی تولید میشود؟
تولید پارچه ژاکارد نیازمند دستگاه بافندگی مخصوصی به نام «دستگاه پارچهبافی ژاکارد» است. این دستگاه در نسخههای قدیمی از کارتهای سوراخشده برای کنترل نخها استفاده میکرد و امروزه نسخههای الکترونیکی آن هم سرعت تولید را افزایش دادهاند و هم کیفیت طرح را حفظ میکنند.
آیا پارچه ژاکارد را میتوان از برودریدوزی تشخیص داد؟
بله. در پارچه ژاکارد طرح از دل بافت پارچه بیرون میآید و سطح پشت و رو یکپارچه است، در حالی که در برودریدوزی نخهای اضافه روی سطح پارچه دوخته میشوند و معمولاً پشت آن گره یا نخهای آزاد دیده میشود.
پارچه ژاکارد در چه کاربردهایی استفاده میشود؟
پارچه ژاکارد کاربرد گستردهای دارد؛ از جمله در تولید پرده، روکش مبل، لباس، کروات و انواع اکسسوریهای پارچهای. به دلیل ظاهر لوکس و طرح یکپارچه، در محصولات با کیفیت بالا بیشتر به کار میرود.
آیا طرح ژاکارد روی همه نوع پارچهای اجرا میشود؟
از نظر فنی امکان اجرای طرح ژاکارد روی انواع پارچه وجود دارد، اما توصیه میشود این کار را روی هر پارچهای انجام ندهید، چون ممکن است یکپارچگی بافت برخی پارچهها آسیب ببیند. برخی پارچهها با این روش سازگاری بهتری دارند که در انتخاب جنس پارچه باید به این موضوع توجه شود.
آیا پارچه ژاکارد گرانتر از پارچههای معمولی است؟
بهطور کلی بله؛ چون فرایند تولید آن پیچیدهتر است و به دستگاههای تخصصی نیاز دارد. طرح یکپارچه و ماندگار نسبت به چاپ معمولی از مزیتهای اصلی آن محسوب میشود که این پیچیدگی تولید را توجیه میکند. قیمت دقیق به جنس نخ و نوع طرح بستگی دارد.
